Bodemschimmel biedt mogelijke oplossing voor fosforrijk industrieel afval

Wetenschappers hebben ontdekt dat een veelvoorkomende bodemschimmel een belangrijke rol kan spelen bij het oplossen van een groot milieuprobleem binnen de kunstmestindustrie: het herwinnen van fosfor uit industrieel restafval.  

Bij de productie van fosforzuur — een cruciale tussenstap in het maken van fosfaatmeststoffen — komt een bijproduct vrij dat fosfogips heet. Dit materiaal vormt enorme afvalbergen wereldwijd en bevat ongeveer 1 procent fosfor, maar het fosfor zit chemisch zo vastgebonden dat terugwinning lastig is. 

In laboratoriumexperimenten hebben onderzoekers aangetoond dat de schimmel Aspergillus niger, die van nature fosfaat uit de bodem kan opnemen, fosfor oplost uit fosfogips. Na 15 dagen behandeling met de schimmel kwam meer dan 40 % van het fosfor beschikbaar in de oplossing. 

Wat extra opvallend is: de schimmel neemt het vrijgekomen fosfor niet alleen op, maar slaat het actief op in zijn cellen. Dat wijst erop dat dit niet alleen om chemische oplossende processen gaat, maar om een biologisch opname- en benuttingsmechanisme.

Deze bevinding zou kunnen bijdragen aan zowel het verminderen van fosfogips-afvalbergen als het terugwinnen van waardevolle fosfor voor hergebruik — iets dat steeds belangrijker wordt gezien de mondiale druk op fosforvoorraden voor landbouwtoepassingen.